· 

DIARREE BIJ JONGE KALVEREN:

Regelmatig zie ik op bedrijven (jonge) kalveren met diarree. De kalveren zijn soms erg ziek en vaak verzwakt.

Vooral pasgeboren kalveren en kalveren tijdens de eerste 4 levensweken hebben vaak last van diarree.

 

Na de E. coli besmettingen tijdens de eerste levensweken, lopen ze vooral in de tweede tot derde levensweek het risico op diarree, vaak veroorzaakt door Rota- en Coronavirussen.

 

Cryptosporidiose komt dan weer voor vanaf de eerste tot de vijfde levensweek.

Coccidiose (Eimeria soorten), zien we doorgaans pas vanaf de derde levensweek als mogelijke oorzaak.

 

Meer dan 52% van de sterftegevallen bij kalveren is diarree gerelateerd.

 

We onderscheiden grofweg twee soorten diarree: 

Niet besmettelijke- en besmettelijke diarree.

DE HOOFDOORZAKEN VAN NIET BESMETTELIJKE KALVER DIARREE: 

Onjuiste melkvoorziening en onjuist kalver management spelen vaak een zeer belangrijke rol bij het ontstaan van diarree.

Te weinig- of te veel melk per voederbeurt, te koude of te warme melk, bewaar- of mengfouten en/of verminderde stalhygiëne. 

Van grote invloed en van groot belang is natuurlijk een optimale biest verstrekking aan het pasgeboren kalfje.

 

DE HOOFDOORZAKEN VAN BESMETTELIJKE KALVER DIARREE: 

De belangrijkste kiemen, en dus besmettelijke veroorzakers van diarree bij het kalf zijn Rota- en Coronavirussen, bacteriën, waaronder Escherichia coli (E. coli) en Salmonella. Maar ook eencellige parasieten zoals coccidiose en Cryptosporidium.

 

TIJD VOOR THEE…?

Sommige mensen verstrekken thee aan kalveren met diarree. Dit al dan niet met melk en/of elektrolyten. Bij hardnekkige diarree wordt soms de melk helemaal weggelaten. De theorie hierachter is dat thee diarree bij kalveren zou doen stoppen.

De elektrolyten kunnen weliswaar het mineralenverlies ten gevolge van de diarree enigszins compenseren, maar thee doet bij kalveren vaak meer kwaad dan goed. “Thee kalveren”, ouder dan 10 dagen krijgen vaak erg grote problemen. Zij verliezen door diarree grote hoeveelheden Bicarbonaat & Natriumchloride. Hierdoor ontstaat vaak een verzuring van het bloed.

 

DE GEVOLGEN OP EEN RIJTJE:

Kalveren met een Bicarbonaat & Natriumchloride gebrek vertonen geen eetlust, zijn lusteloos en nemen hun omgeving niet goed waar.

Soms vertonen ze spastische- en/of overige zenuwverschijnselen.

 

VERZURING VAN HET BLOED:

Dit leidt bij kalveren tot zenuwverschijnselen, (uitvallen van functies), slappe en slaperige kalveren en in een later stadium worden ze zelfs comateus. Een bloedwaarde pH van < 7.0 is levensbedreigend voor het kalfje.

 

HYPERKALIËMIE: 

Het gevolg van verzuring in het bloed is dat de Kaliumwaarde in het bloed ook stijgt.

De oorzaak is vrijgave van Kalium door de lichaamscellen. Een Kaliumwaarde van 8 mmol/l en hoger kan bij het kalf leiden tot hartritme stoornissen en zelfs tot de dood.

 

HOE KALVER DIARREE VOORKOMEN:

Allereerst is het van belang om de oorzaak van de kalver diarree te kennen. Alleen dan is een gerichte bestrijding en voorkoming mogelijk.

Bacteriële- en/of virale infecties dienen altijd in overleg met uw dierenarts behandeld te worden.

 

Vaak is er echter sprake van voedingsdiarree. In alle gevallen is het verstrekken van thee NIET DE JUISTE AANPAK.

Het verstrekken van een zogenaamde Bi-Pill (bevat natriumbicarbonaat) aan kalveren jonger dan 10 dagen heeft geen enkele zin. 

Bicarbonaat werkt direct bufferend en leidt zo in de gewenste zure lebmaag inhoud tot een verhoging van de pH waarde. Deze pH verhoging verstoort de stremming van de melk in de lebmaag. Ongestremde melk verteert veel slechter, dit kan dan weer tot diarree leiden. Elektrolytendrankjes die bicarbonaat bevatten, mogen daarom niet samen met de melk, of gemengd toegediend worden.

 

Verstrek altijd de voor kalveren geschikte elektrolyten mix, en zet de melk niet af.

Respecteer altijd de voorgeschreven dosering, en overleg bij twijfel vooraf met uw dierenarts of adviseur kalvervoeding. 

Zowel overdosering als onderdosering kan tot complicaties bij het kalf leiden.

 

Zorg dat kalveren altijd over schoon en fris drinkwater kunnen beschikken.

Tenslotte is voorkomen altijd beter dan genezen!