· 

PREVENTIEF HITTESTRESS BIJ KOEIEN VOORKOMEN DOOR BESPROEIEN MET WATER AAN HET VOERHEK

Het besproeien van koeien met water om hittestress te voorkomen (of te beperken) werkt prima.

Tijdens bedrijfsbezoeken op bedrijven die dit systeem toepassen, valt mij de grote spreiding in waterverbruik per bedrijf op.

 

DE HOEVEELHEID WATER OM TE KOELEN IS MINDER BELANGRIJK DAN VELEN DENKEN...

Ongeacht de gebruikte hoeveelheid water, gedragen koeien die besproeid worden zich anders dan hun “niet gekoelde” soortgenoten.

Indien de sproeiers op de juiste manier zijn geïnstalleerd en ook worden ingezet, zal het bezoek aan het voerhek gemiddeld 25% hoger zijn. Dit heeft uiteraard een positieve invloed op de voeropname.

 

Tegelijkertijd neemt de bezoekfrequentie aan het hek met 15% per dier af. Enerzijds door het langer verblijf aan het voerhek, maar ook doordat koeien niet graag proactief vanuit een droge plek door een “watergordijn” lopen.

 

Dit zie je duidelijk aan het diergedrag. 

Zodra ze door dit watergordijn moeten lopen, lopen ze met hun kop omlaag. Van nature doet een koe die rustig loopt dit toch al, (ze wil zo kunnen zien waar ze haar voorpoten plaatst), maar bij lopen door het watergordijn wordt dit "met de kop omlaag lopen" extremer. Het koelend effect van het watergordijn vormt echter voor koeien nagenoeg geen belemmering om NIET naar het voerhek te lopen.

1,4 liter water per minuut (effectief op de koe), geeft het beste koelresultaat in relatie tot omgeving en waterverbruik.

Grotere hoeveelheden water heeft GEEN meerwaarde met betrekking tot koelen.

Een grotere stroomsnelheid op dierniveau heeft een duidelijk groter koelend effect dan het systeem van vernevelen.

LICHAAMSTEMPERATUUR VAN DE KOEIEN DAALT BIJ PREVENTIEF KOELEN MET WATER:

Koeien staan bij gebruik van sproeiers aan het voerhek, gemiddeld 20 minuten per dag langer per graad Celsius temperatuurtoename.

In een proef is een controlegroep, (die niet met water werd besproeid), vergeleken met enkele groepen koeien die aan het voerhek met water besproeid werden. 

Er zijn daarbij diverse sproeiers met verschillende debieten uitgetest, waarbij de sproeiers steeds 3 minuten aan stonden en vervolgens 9 minuten uit. Dit met een cyclus van 24 uur.

De koeien die met water besproeid werden, hadden in de meetperioden tussen 13:00 en 15:00, en tussen 17:00 en 20:00 uur gemiddeld een 0,3 tot 0,7 graden Celsius lagere lichaamstemperatuur. 

De gemiddelde melkproductie lag 3,3 tot 3,7 kilo per dag hoger bij deze koeien ten opzichte van hun soortgenoten die aan hittestress werden blootgesteld.

EFFICIËNT GEBRUIK VAN WATER

De gebruikte hoeveelheid water per tijdseenheid is NIET van invloed op dit verschil.

De gevonden verschillen in temperatuur- en productiewaarden ontstaan in hoofdzaak door het al dan niet besproeien van de koeien.

Het verschil in debiet (waterverbruik per type sproeier per tijdseenheid), ziet men niet terug in de gevonden resultaten en de gevonden waarden met betrekking tot temperatuurverlaging en productiestijging.

 

Tussen bedrijven die koelen met water zie ik tot wel 75% verschil in sproeiwater verbruik per tijdseenheid. En dit terwijl het koelend effect op dierniveau nagenoeg gelijk blijft.